跳到主要内容

東北大学 工学研究科 機械系 2024年8月実施 数学A 2

Author

Miyake

Description

行列 AA

A=(a1a1+aa)A = \begin{pmatrix} a & 1- a \\ 1+a & -a \end{pmatrix}

により与えられる。ただし、aa は定数である。nn を正の整数とするとき、以下の問いに答えよ。

(1) 行列 AA の固有値と固有ベクトルを求めよ。

(2) AnA^n を求めよ。

(3) 次の 4×44 \times 4 行列のランクを求めよ。

Kai

(1)

AA の固有値を λ\lambda とすると、

0=det(aλ1a1+aaλ)=(λ+1)(λ1)  λ=±1 \begin{aligned} 0 &= \det \begin{pmatrix} a - \lambda & 1-a \\ 1+a & -a - \lambda \end{pmatrix} \\ &= ( \lambda + 1 )( \lambda - 1 ) \\ \therefore \ \ \lambda &= \pm 1 \end{aligned}

となる。

固有値 1-1 に属する固有ベクトルを求めるため

(a+11a1+aa+1)(uv)=(00) \begin{aligned} \begin{pmatrix} a+1 & 1-a \\ 1+a & -a+1 \end{pmatrix} \begin{pmatrix} u \\ v \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ 0 \end{pmatrix} \end{aligned}

とおくと、 (a+1)u=(a1)v(a+1)u=(a-1)v を得るので、固有ベクトルとして、例えば

(a1a+1) \begin{aligned} \begin{pmatrix} a-1 \\ a+1 \end{pmatrix} \end{aligned}

がある。

固有値 11 に属する固有ベクトルを求めるため

(a11a1+aa1)(uv)=(00) \begin{aligned} \begin{pmatrix} a-1 & 1-a \\ 1+a & -a-1 \end{pmatrix} \begin{pmatrix} u \\ v \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ 0 \end{pmatrix} \end{aligned}

とおくと、 u=vu=v を得るので、固有ベクトルとして、例えば

(11) \begin{aligned} \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \end{pmatrix} \end{aligned}

がある。

(2)

A2=(1001)\begin{aligned} A^2 = \begin{pmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{pmatrix} \end{aligned}

なので、 nn が奇数のときは

An=A=(a1a1+aa) \begin{aligned} A^n = A = \begin{pmatrix} a & 1-a \\ 1+a & -a \end{pmatrix} \end{aligned}

であり、 nn が偶数のときは

An=(1001) \begin{aligned} A^n = \begin{pmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{pmatrix} \end{aligned}

である。

(3)

(A2nA2n+1A2n+1A2n)=(a1a101+aa0110a1a011+aa)(=(abcd) とおく ) \begin{aligned} \begin{pmatrix} A^{2n} & A^{2n+1} \\ A^{2n+1} & A^{2n} \end{pmatrix} &= \begin{pmatrix} a & 1-a & 1 & 0 \\ 1+a & -a & 0 & 1 \\ 1 & 0 & a & 1-a \\ 0 & 1 & 1+a & -a \end{pmatrix} &\left( = \begin{pmatrix} \boldsymbol{a} & \boldsymbol{b} & \boldsymbol{c} & \boldsymbol{d} \end{pmatrix} \text{ とおく } \right) \end{aligned}

a,b\boldsymbol{a},\boldsymbol{b} が1次独立であるのは明らかであり、

c=aa+(1+a)b,d=(1a)aab \begin{aligned} \boldsymbol{c} &= a \boldsymbol{a} + (1+a) \boldsymbol{b} ,\\ \boldsymbol{d} &= (1-a) \boldsymbol{a} - a \boldsymbol{b} \end{aligned}

であるから、求めるランクは 22 である。