跳到主要内容

法政大学 理工学研究科 システム理工学専攻 経営システム系 2023年8月実施 线性代数

Author

思齐塾, 祭音Myyura

Description

行列 AA を次で定める。

A=(20013211120)A = \begin{pmatrix} 2 & 0 & 0 \\ 1 & \frac{3}{2} & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & 0 \end{pmatrix}

(1) AA の固有値 λ1,λ2,λ3\lambda_1, \lambda_2, \lambda_3 を求めよ、但し λ1<λ2<λ3\lambda_1 < \lambda_2 < \lambda_3 とする。

(2) 固有値 λ1,λ2,λ3\lambda_1, \lambda_2, \lambda_3 に対する固有ベクトル v1,v2,v3v_1, v_2, v_3 をそれぞれ一つ求めよ。

(3) WW

W={(0yz)y,zR}W = \left\{ \begin{pmatrix} 0 \\ y \\ z \end{pmatrix} \mid y, z \in \mathbb{R} \right\}

で定義される部分ベクトル空間とする。 vWv \in W ならば AvWAv \in W であることを示せ。

(4) a,b,cRa, b, c \in \mathbb{R} として an,bn,cna_n, b_n, c_n

An(abc)=(anbncn)A^n \begin{pmatrix} a \\ b \\ c \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} a_n \\ b_n \\ c_n \end{pmatrix}

により定める。

limnan<,limnbn=4\lim_{n \to \infty} |a_n| < \infty, \quad \lim_{n \to \infty} b_n = -4

のとき limncn\lim_{n \to \infty} c_n を求めよ。

题目描述

定义矩阵

A=(20013211120).A= \begin{pmatrix} 2&0&0\\ 1&\frac32&1\\ 1&-\frac12&0 \end{pmatrix}.

(1)求 AA 的特征值 λ1,λ2,λ3\lambda_1,\lambda_2,\lambda_3,其中规定 λ1<λ2<λ3\lambda_1<\lambda_2<\lambda_3

(2)对特征值 λ1,λ2,λ3\lambda_1,\lambda_2,\lambda_3,分别求一个对应的特征向量 v1,v2,v3v_1,v_2,v_3

(3)定义子向量空间

W={(0yz)|y,zR}.W= \left\{ \begin{pmatrix}0\\y\\z\end{pmatrix} \,\middle|\,y,z\in\mathbb{R} \right\}.

证明:若 vWv\in W,则 AvWAv\in W

(4)给定 a,b,cRa,b,c\in\mathbb{R},通过

An(abc)=(anbncn)A^n \begin{pmatrix}a\\b\\c\end{pmatrix} = \begin{pmatrix}a_n\\b_n\\c_n\end{pmatrix}

定义 an,bn,cna_n,b_n,c_n。若

limnan<,limnbn=4,\lim_{n\to\infty}|a_n|<\infty, \qquad \lim_{n\to\infty}b_n=-4,

limncn\displaystyle\lim_{n\to\infty}c_n

Kai

(1) AA の固有値を求めるために、特性方程式 det(AλI)=0\det(A - \lambda I) = 0 を解く。

det(AλI)=2λ00132λ1112λ=0\det(A - \lambda I) = \begin{vmatrix} 2-\lambda & 0 & 0 \\ 1 & \frac{3}{2}-\lambda & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & -\lambda \end{vmatrix} = 0

第1行で余因子展開を行うと、

(2λ)32λ112λ=0(2-\lambda) \left| \begin{matrix} \frac{3}{2}-\lambda & 1 \\ -\frac{1}{2} & -\lambda \end{matrix} \right| = 0
(2λ)((32λ)(λ)(1)(12))=0(2-\lambda) \left( (\frac{3}{2}-\lambda)(-\lambda) - (1)(-\frac{1}{2}) \right) = 0
(2λ)(32λ+λ2+12)=0(2-\lambda) \left( -\frac{3}{2}\lambda + \lambda^2 + \frac{1}{2} \right) = 0
(2λ)(λ232λ+12)=0(2-\lambda) (\lambda^2 - \frac{3}{2}\lambda + \frac{1}{2}) = 0
(2λ)(λ1)(λ12)=0(2-\lambda) (\lambda - 1) (\lambda - \frac{1}{2}) = 0

よって、固有値は λ=2,1,12\lambda = 2, 1, \frac{1}{2} である。 条件 λ1<λ2<λ3\lambda_1 < \lambda_2 < \lambda_3 より、

λ1=12,λ2=1,λ3=2\lambda_1 = \frac{1}{2}, \quad \lambda_2 = 1, \quad \lambda_3 = 2

(2) 各固有値に対応する固有ベクトルを求める。 固有ベクトルを v=(xyz)v = \begin{pmatrix} x \\ y \\ z \end{pmatrix} として、方程式 (AλI)v=0(A - \lambda I)v = 0 を解く。

λ1=12\lambda_1 = \frac{1}{2} の場合:

(A12I)v=(320011111212)(xyz)=(000)(A - \frac{1}{2}I)v = \begin{pmatrix} \frac{3}{2} & 0 & 0 \\ 1 & 1 & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & -\frac{1}{2} \end{pmatrix} \begin{pmatrix} x \\ y \\ z \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{pmatrix}

第1行より 32x=0    x=0\frac{3}{2}x = 0 \implies x=0 。 第2行に代入すると y+z=0    y=zy+z=0 \implies y=-z 。 したがって、固有ベクトルは k(011)k \begin{pmatrix} 0 \\ -1 \\ 1 \end{pmatrix} ( k0k \neq 0 ) の形をしている。一つ選んで、 v1=(011)v_1 = \begin{pmatrix} 0 \\ -1 \\ 1 \end{pmatrix} とする。

λ2=1\lambda_2 = 1 の場合:

(AI)v=(10011211121)(xyz)=(000)(A - I)v = \begin{pmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 1 & \frac{1}{2} & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & -1 \end{pmatrix} \begin{pmatrix} x \\ y \\ z \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{pmatrix}

第1行より x=0x=0 。 第2行に代入すると 12y+z=0    y=2z\frac{1}{2}y+z=0 \implies y=-2z 。 したがって、固有ベクトルは k(021)k \begin{pmatrix} 0 \\ -2 \\ 1 \end{pmatrix} ( k0k \neq 0 ) の形をしている。一つ選んで、 v2=(021)v_2 = \begin{pmatrix} 0 \\ -2 \\ 1 \end{pmatrix} とする。

λ3=2\lambda_3 = 2 の場合:

(A2I)v=(00011211122)(xyz)=(000)(A - 2I)v = \begin{pmatrix} 0 & 0 & 0 \\ 1 & -\frac{1}{2} & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & -2 \end{pmatrix} \begin{pmatrix} x \\ y \\ z \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{pmatrix}

連立方程式は x12y+z=0x - \frac{1}{2}y + z = 0x12y2z=0x - \frac{1}{2}y - 2z = 0 である。 両式の差をとると 3z=0    z=03z=0 \implies z=0 。 これを一方の式に代入すると x12y=0    y=2xx - \frac{1}{2}y = 0 \implies y=2x 。 したがって、固有ベクトルは k(120)k \begin{pmatrix} 1 \\ 2 \\ 0 \end{pmatrix} ( k0k \neq 0 ) の形をしている。一つ選んで、 v3=(120)v_3 = \begin{pmatrix} 1 \\ 2 \\ 0 \end{pmatrix} とする。

(3) vWv \in W とする。このとき、 vvv=(0yz)v = \begin{pmatrix} 0 \\ y \\ z \end{pmatrix} ( y,zRy, z \in \mathbb{R} ) と書ける。 AvAv を計算すると、

Av=(20013211120)(0yz)=(2(0)+0(y)+0(z)1(0)+32(y)+1(z)1(0)12(y)+0(z))=(032y+z12y)Av = \begin{pmatrix} 2 & 0 & 0 \\ 1 & \frac{3}{2} & 1 \\ 1 & -\frac{1}{2} & 0 \end{pmatrix} \begin{pmatrix} 0 \\ y \\ z \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 2(0) + 0(y) + 0(z) \\ 1(0) + \frac{3}{2}(y) + 1(z) \\ 1(0) - \frac{1}{2}(y) + 0(z) \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 0 \\ \frac{3}{2}y + z \\ -\frac{1}{2}y \end{pmatrix}

y=32y+zy' = \frac{3}{2}y + z , z=12yz' = -\frac{1}{2}y とおくと、 y,zRy, z \in \mathbb{R} なので y,zRy', z' \in \mathbb{R} である。 したがって、 Av=(0yz)Av = \begin{pmatrix} 0 \\ y' \\ z' \end{pmatrix} となり、 AvAv の第1成分は0である。 よって、 AvWAv \in W が示された。

(4) 初期ベクトル v0=(abc)v_0 = \begin{pmatrix} a \\ b \\ c \end{pmatrix} を固有ベクトル v1,v2,v3v_1, v_2, v_3 の線形結合で表す。

v0=c1v1+c2v2+c3v3v_0 = c_1 v_1 + c_2 v_2 + c_3 v_3

ここで c1,c2,c3c_1, c_2, c_3 は定数である。 このとき、 (anbncn)=Anv0=An(c1v1+c2v2+c3v3)\begin{pmatrix} a_n \\ b_n \\ c_n \end{pmatrix} = A^n v_0 = A^n(c_1 v_1 + c_2 v_2 + c_3 v_3) となる。 Avi=λiviA v_i = \lambda_i v_i より Anvi=λinviA^n v_i = \lambda_i^n v_i なので、

(anbncn)=c1λ1nv1+c2λ2nv2+c3λ3nv3\begin{pmatrix} a_n \\ b_n \\ c_n \end{pmatrix} = c_1 \lambda_1^n v_1 + c_2 \lambda_2^n v_2 + c_3 \lambda_3^n v_3

固有値と固有ベクトルを代入すると、

(anbncn)=c1(12)n(011)+c2(1)n(021)+c3(2)n(120)\begin{pmatrix} a_n \\ b_n \\ c_n \end{pmatrix} = c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n \begin{pmatrix} 0 \\ -1 \\ 1 \end{pmatrix} + c_2 (1)^n \begin{pmatrix} 0 \\ -2 \\ 1 \end{pmatrix} + c_3 (2)^n \begin{pmatrix} 1 \\ 2 \\ 0 \end{pmatrix}

各成分を書き出すと、

an=c3(2)na_n = c_3 (2)^n
bn=c1(12)n2c2+2c3(2)nb_n = -c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n - 2c_2 + 2c_3 (2)^n
cn=c1(12)n+c2c_n = c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n + c_2

与えられた条件を使って c1,c2,c3c_1, c_2, c_3 を決定する。 条件1: limnan<\lim_{n \to \infty} |a_n| < \infty an=c3(2)na_n = c_3 (2)^n であり、 limn(2)n=\lim_{n \to \infty} (2)^n = \infty なので、この極限が有限であるためには c3=0c_3 = 0 でなければならない。

c3=0c_3=0 を代入すると、

an=0a_n = 0
bn=c1(12)n2c2b_n = -c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n - 2c_2
cn=c1(12)n+c2c_n = c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n + c_2

条件2: limnbn=4\lim_{n \to \infty} b_n = -4 nn \to \infty のとき、 (12)n0\left(\frac{1}{2}\right)^n \to 0 なので、

limnbn=limn(c1(12)n2c2)=2c2\lim_{n \to \infty} b_n = \lim_{n \to \infty} \left( -c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n - 2c_2 \right) = -2c_2

よって、 2c2=4    c2=2-2c_2 = -4 \implies c_2 = 2

求めたいのは limncn\lim_{n \to \infty} c_n である。

limncn=limn(c1(12)n+c2)=c1(0)+c2=c2\lim_{n \to \infty} c_n = \lim_{n \to \infty} \left( c_1 \left(\frac{1}{2}\right)^n + c_2 \right) = c_1(0) + c_2 = c_2

c2=2c_2=2 なので、

limncn=2\lim_{n \to \infty} c_n = 2